Skip to content

Η Δημιουργία Πινακοθήκης – Πολυχώρου Τέχνης

Κάτω Αθαμάνιο Άρτας 

Το Αθαμανικό Κέντρο Τέχνης ως εστία πολιτισμού

«… Κουβάλησα μέσα μου στο ταξίδι της ζωής, τις εικόνες που μεγάλωσα μαζί τους και τα συναισθήματα, ωσάν αποσκευές πολύτιμες, οι οποίες μαζί με τις εμπειρίες από τον πηγαιμό στη δική μου Ιθάκη και την επιστημονική μου κατάρτιση, έδωσαν υπόσταση και διαμόρφωσαν όλο το μετέπειτα καλλιτεχνικό μου έργο! Τώρα όμως, όντας σε ένα κομβικό σταυροδρόμι της ενηλικίωσής μου και βασίζόμενος σε μια ιδέα δική μου και των γονιών μου, κάτι σαν οφειλή, ένοιωσα επιτακτική την ανάγκη δημιουργίας ενός Πολυχώρου που θα φιλοξενεί την τέχνη στο φυσικό της περιβάλλον και θα αποσκοπεί στη γενικότερη ανάπτυξη του πολιτισμού και της περιοχής! Σκέφτηκα ότι, έτσι ίσως συνδέσω το χθες του παππού μου και την ανυπαρξία βασικών υποδομών ζωής, με το σήμερα και το μέλλον των παιδιών μας τα οποία δικαιούνται και μπορούν να έχουν πέρα από τα απαραίτητα για την επιβίωση, ένα δικό τους χώρο τέχνης δράσης και δημιουργίας ως πυξίδα ζωής και διαφυγής σ΄ένα κόσμο καλύτερο»!

Καταγραφή της ιστορικότητας λοιπόν του τόπου που τον γέννησε και τον καθόρισε

ως καλλιτέχνη, περιγραφή του έργου του αλλά και απόδραση σε ουτοπίες ονείρων, εναλλάσσονται αρμονικά στη συζήτηση με το ζωγράφο Βασίλη Σταύρου για το μέλλον της περιοχής, τους τόπους της μνήμης, των βιωμάτων και της νοσταλγίας που μέσα στη γενικότερη ερήμωσή τους λειτουργούν ως αρχέτυπο για τον εν λόγω καλλιτέχνη.

Το 2010, μετά από μια μακρά και επιτυχημένη προσωπική και καλλιτεχνική πορεία επιστρέφει στο χωριό του με μία καινοτόμα ιδέα, να ιδρύσει το Αθαμανικό Κέντρο Τέχνης, έναν πολυχώρο δηλαδή, ένα εικαστικό εργαστήρι μέσα στη φύση, επειδή πιστεύει ότι η ζωγραφική αλλιώς μιλά στον τόπο που γεννιέται, ειδικά όταν απλώνεται στο φυσικό της χώρο! Έρχεται να χαράξει στο Κάτω Αθαμάνιο ένα διαφορετικό μονοπάτι, ένα μονοπάτι της Τέχνης που θα σμίξει με τ`άλλα τα παληά και τα καινούργια, και όλα μαζί θα οδηγήσουν στην ανάταξη του πολιτισμικού χάρτη της περιοχής και την ανάταση του πνευματικού της επιπέδου. Ευγνώμων απέναντι στην Ηπειρώτικη γη που τον ανέθρεψε και τον ενέπνευσε, αφού τη συμπεριέλαβε με ευλάβεια στα έργα του, τώρα της τα επιστρέφει μαζί έργα και ψυχή, ως θεμέλιο λίθο του εγχειρήματός του. Βαθιά καλλιεργημένος ως άνθρωπος, πράος και καλός συζητητής, ευαίσθητος ως καλλιτέχνης και οραματιστής, έχοντας τη σιγουριά της γνώσης, έρχεται να αποθέσει το δικό του λιθαράκι στο φτωχό πολιτιστικό  οικοδόμημα της περιοχής. Καλλιτεχνική ιδιοσυγκρασία με λόγο πηγαίο και πλούσιο, προσωπικότητα που καθορίζεται από τις αγέρωχες κορυφογραμμές των Τζουμέρκων, είναι μαχητής και λάτρης της ζωής μακριά από τα στενά πλαίσια της επίπλαστης ευζωίας και της σύγχρονης απομόνωσης!

Η απόφασή του αυτή ξεπερνάει τα δεδομένα της εποχής καθώς έρχεται αντιμέτωπη με τη δύσκολη οικονομική συγκυρία, την παρατεταμένη κοινωνική και αξιακή κρίση αλλά και την απουσία ανάλογων υποδομών στα μέρη μας γενικότερα. Είναι μια μεγαλόπνοη σύλληψη από μέρους του και σε μια πράξη μεγαλοσύνης παραχωρεί ένα οικόπεδο δύο στρεμμάτων για την ανέγερση των κτιριακών υποδομών του πολυχώρου και διαθέτει ένα πολύ μεγάλο αριθμό πινάκων ζωγραφικής, έργα του ιδίου,της συζύγου του Άννας και της κόρης του Σοφίας προκειμένου να κοσμήσουν την πινακοθήκη. Ορισμένα από αυτά θα εκποιηθούν και τα χρήματα θα δοθούν για την υποστήριξη του έργου. Για το σκοπό αυτό ο καλλιτέχνης προτίθεται να φιλοτεχνήσει τα σχέδια-προσωπογραφίες, σε όσους θελήσουν να συμβάλουν οικονομικά, οι οποίες θα αναρτηθούν συμβολικά στην πινακοθήκη!

Είναι γεγονός μεγάλης σπουδαιότητας και σημαντική παρακαταθήκη στις επόμενες γενιές η ίδρυση ενός τέτοιου εικαστικού πολυχώρου, σε μία καθαρά αγροτοκτηνοτροφική περιοχή όπως τα Τζουμέρκα, μακριά από τα κέντρα δημιουργίας και εξελίξεων καθώς θα απογειώσει πολιτισμικά το χωριό, θα το καταστήσει σημείο αναφοράς και τόπο προορισμού, σηματοδοτώντας μία νέα πορεία! Θα συμβάλλει στην ποιότητα ζωής, στην αύξηση ενδιαφέροντος για τον τόπο, την ανάπτυξη του τουρισμού και δη του καλλιτεχνικού και του εκπαιδευτικού, και θα δημιουργηθεί με το χρόνο ένας άξονας πολιτισμού στην περιοχή. Θα λειτουργήσει ως φυτώριο καλλιτεχνών και νέων ταλέντων, που θα έχουν τη δυνατότητα να αναδειχθούν και να πραγματώσουν τα όνειρά τους, σε ένα πλαίσιο συλλογικότητας και οργανωμένης στήριξης. Θα δοθούν κίνητρα για την ενασχόληση των νέων με τον πολιτισμό, την ανάπτυξη της καλλιτεχνικής παιδείας και την ανάδειξη του λαϊκού μας πολιτισμού, μέσα από τη μελέτη των λαϊκών μνημείων και των μνημείων της φύσης. Θα συμβάλλει στην καλύτερη αντίληψη της έννοιας και του ρόλου της τέχνης η οποία έρχεται κοντά στον άνθρωπο, στη φύση, στο χώρο που ζει, εξοικειώνοντάς τον με αυτήν. Θα βγάλει εν τέλει τα Τζουμέρκα από την μοναξιά τους, θα συμπληρώσει την πνευματική τους ταυτότητα, και γιατί όχι, θα προσφέρει στην τοπική οικονομία μέσω της επισκεψιμότητας και της αναγνωρισιμότητας της περιοχής. Θα ανοίξει νέους ορίζοντες και φωτεινούς, σε μια εποχή που τόσο έχουμε ανάγκη την ανάταση και την πρόοδο!

Ως επίλογος του κειμένου θα μπορούσαν να επαναληφθούν τα λόγια του καλλιτέχνη από το καταστάλαγμα της ψυχής του, καταδεικνύοντας την άλλη οπτική από την οποία βλέπει τον τόπο του, τη θωριά της αγάπης του και του αμέριστου ενδιαφέροντος ως καταλύτη για την αφετηρία του εγχειρήματός του:

«Κάτω Αθαμάνιο. Τόπος με χρώματα της ζωής και της φθοράς. Είναι ο τόπος μου. Και τόπος δεν είναι αυτό που φαίνεται αλλά αυτό που ζωγραφίζεται, χρόνια τώρα, στη ψυχή μου και που θέλει να ξαναβγεί στη θωριά. Έτσι με την θωριά αυτή γλεντώ εγώ τον τόπο μου».

Ευαγγελία Στασινού 2014

Το Κάτω Αθαμάνιο

(100 χρόνια – μικρή πολιτισμική ιστορική αναδρομή )

1914 –Ελάχιστοι κάτοικοι κυρίως βοσκοί και γεωργοί διάσπαρτοι κατά οικογένειες στις τοποθεσίες Λυκοφούσι, Βαμβακού, Τσιάρες, Σκρομποτσικό κ.α.. Βασική κατοικία η καλύβα και το χαμόσπιτο. Περιοχή χωρίς αμαξιτή οδό, σχολείο και εκκλησία. Ο Γ. Τυρολόγος, (1881 – 1938), δημιούργησε το χάνι Τυρολόγου στη θέση Βαμβακού. Λειτουργία υδρόμυλου στη θέση Κούλια και Τσιπρέϊκα.

1922 – Προσωρινό σχολείο σε ανοιχτή καλύβα (κιόσκι) στη θέση Τσιπρέϊκα.

1924 -Παραχώρηση χώρου και δημιουργία προσωρινού σχολείου στο Χάνι Τυρολόγου, (πληρωμή του δασκάλου Δημ. Γούλα με αγροτικά προϊόντα).

1926  -Ανέγερση  εκκλησίας Αγίου Χαραλάμπους και μόνιμου δημοτικού σχολείου στο Σκρομποτσικό. Αμαξιτή οδός από Άρτα μέχρι χάνι Τυρολόγου.

1930 -Ανέγερση εκκλησίας Αγίου Γεωργίου στην Αγορασιά.

1936 -Δημοτικό σχολείο στην Αγορασιά. Έναρξη κατασκευής αμαξιτής οδού από χάνι Τυρολόγου μέχρι Βουργαρέλι.

1943 – Γερμανική κατοχή – εμπρησμοί – καταστροφή.

1950 – Λειτουργία δύο Δημοτικών σχολείων. Μαθητές 150. Λαϊκά πανηγύρια. 1960 – Λειτουργία τριών δημοτικών σχολείων. Μαθητές 170. Μετανάστευση. 1965 – Λειτουργία τεσσάρων δημοτικών σχολείων. Μαθητές 180.

1970 Αστυφιλία, μείωση πληθυσμού. Πολιτισμική παρακμή.

1992 – Διάνοιξη επαρχιακής οδού Άρτας-Τρικάλων στο Κάτω Αθαμάνιο.

2012 Ίδρυση του Αθαμανικού Κέντρου Τέχνης στη θέση Βαμβακούλα Αγίου Γεωργίου.

2013 – Λειτουργεί ξανά το Δημοτικό σχολείο Αγ. Χαραλάμπους- Μαθητές 6

2014 – Απόφαση ίδρυσης πινακοθήκης – πολυχώρου τέχνης.

2015 – Έναρξη ανέγερσης του κτιρίου στη θέση “χάνι Τυρολόγου” Κάτω Αθαμανίου.

Το Αθαμανικό Κέντρο Τέχνης – Η ίδρυση

Το Αθαμανικό Κέντρο Τέχνης είναι μια αστική μη κερδοσκοπική καλλιτεχνική εταιρία, η οποία στοχεύει στην ανάπτυξη των τεχνών και ιδίως των εικαστικών τεχνών στην ευρύτερη περιοχή των Τζουμέρκων.

Ιδρύθηκε επίσημα τον Αύγουστο του 2012 στο Κάτω Αθαμάνιο της Άρτας, με πρωτοβουλία του εικαστικού καλλιτέχνη Βασίλη Σταύρου. Βασίζεται σε μια ιδέα του καλλιτέχνη με σκοπό τη δημιουργία ενός Πολυχώρου Τέχνης στη φύση και ιδιαίτερα στο μικρό αυτό χωριό της Ηπείρου, που δεν θα είναι πολυτέλεια αλλά συνεισφορά στον πολιτισμό. Θα αποτελεί σχολείο πολιτιστικής, καλλιτεχνικής, αισθητικής παιδείας και ψυχαγωγίας και σημείο αναφοράς στο φτωχό σύγχρονο πολιτισμικό χάρτη της περιοχής.

H ανάγκη δημιουργίας Πολυχώρου Τέχνης

Έχει παρατηρηθεί ότι ο σχεδιασμός προγραμμάτων για τον πολιτισμό επικεντρώνεται κυρίως στη διαφύλαξη και συντήρηση της παλαιότερης πολιτιστικής μας κληρονομιάς, σε αρχαιολογικά και λαογραφικά μουσεία, αρχαιολογικούς χώρους και αναστηλώσεις παλαιών κτιρίων. Στον τόπο μας τα παλαιά κτίρια που ανακαινίζονται δεν εξυπηρετούν πλέον τις ανάγκες της σύγχρονης τέχνης. Οι σωστά σχεδιασμένοι χώροι σύγχρονης τέχνης στην Ελλάδα βρίσκονται σε μεγαλουπόλεις,  είναι ελάχιστοι κι αυτοί καμωμένοι με ιδιωτική πρωτοβουλία.

Οι σύγχρονες πολιτισμικές ανάγκες απαιτούν σχεδιασμό χώρων με καινοτόμες ιδέες και προτάσεις, που να εντάσσονται στις πολιτισμικές ανάγκες της κοινωνίας του 21ου αιώνα και να στοχεύουν σε μεικτές καλλιτεχνικές δράσεις,  ώστε να έχουμε  κίνητρα για την ενασχόληση  των νέων με τον πολιτισμό, ανάπτυξη της καλλιτεχνικής παιδείας και ανάπτυξη τού λεγόμενου πολιτισμικού τουρισμού σε συνδυασμό με τα λαϊκά μνημεία και τα μνημεία της φύσης.

Η ύπαρξη της βασικής υλικής υποδομής, αλλά και του σημαντικού καλλιτεχνικού υλικού που διαθέτει το Αθαμανικό Κέντρο Τέχνης από δωρεές, μας οδήγησε στην ανάγκη δημιουργίας μίας πινακοθήκης – πολυχώρου τέχνης.

Η προτεινόμενη θέση ανέγερσης δεν είναι τυχαία. Το Κάτω Αθαμάνιο της Άρτας είναι η γενέτειρα του εικαστικού και βασικού δωρητή Βασίλη Σταύρου ο οποίος προτείνει: “…να πάμε τον κόσμο εκεί που γίνονται πράγματα και όχι να πάμε τα πράγματα εκεί που υπάρχει κόσμος”. Εξ άλλου ένας χώρος στη θέση αυτή, καμωμένος με σωστές προδιαγραφές, θα μπορεί να αξιοποιεί και τις επιπλέον δυνατότητες που προσφέρει ο ανοιχτός χώρος στη φύση.

  • Οι δωρεές

Για την δημιουργία της Πινακοθήκης και του Πολυχώρου τέχνης το Αθαμανικό Κέντρο Τέχνης διαθέτει :

  • Ένα Οικόπεδο 2000 τ.μ. επί της Ε.Ο. Άρτας –Τρικάλων, στη θέση “Χάνι Τυρολόγου” Κάτω Αθαμανίου, απο τη ζωγράφο και ιδρυτικό μέλος του φορέα Σοφία Σταύρου.
  • 80 μ³ ακατέργαστης ξυλείας, (όλο το βασικό δομικό υλικόπου απαιτείται για την ανέγερση του κτιρίου), από το Συνεταιρισμό του δάσους Αθαμανίου και Κάτω Αθαμανίου που έχουν παραχωρηθεί δωρεάν.
  • Μία συλλογή από 700 περίπου έργα (ζωγραφική, σχέδια, χαρακτικά), των καλλιτεχνών Βασίλη, Άννας και Σοφίας Σταύρου.
  • Μία συλλογή από περίπου 300 αυθεντικές μεταξοτυπίες αλλά και άλλα έργα, 70 και πλέον Ελλήνων καλλιτεχνών, που ο Βασίλης Σταύρου συλλέγει από το 1975 για το σκοπό αυτό.
  • Φωτογραφίες και videos, έργα επίσης του εικαστικού Βασίλη Σταύρου.
  • Έπιπλα και αντικείμενα, (καβαλέτα, σκαμπώ, εκμαγεία, κ.ά.), για την δημιουργία καλλιτεχνικού εργαστηρίου.

Ο Πολυχώρος

Ο πολυχώρος που έχουμε σχεδιάσει είναι ένα σύγχρονο απλό διώροφο κτίριο, με συνολικό εμβαδόν 400 τμ περίπου με βασικό δομικό στοιχείο το ξύλο. Περιλαμβάνει τους απαραίτητους χώρους ώστε να μπορεί να στεγάσει ικανό αριθμό, αλλά και μεγάλου μεγέθους έργα τέχνης και επίσης να μπορεί να αξιοποιεί τις επιπλέον δυνατότητες που προσφέρει ο ανοιχτός χώρος στη φύση. Θα είναι ένας χώρος ειδικός για εκθέσεις, προβολές, διαλέξεις και καλλιτεχνικές δράσεις. Εφ`όσον ολοκληρωθεί θα υπάρχει αναψυκτήριο και πωλητήριο έργων για την εξυπηρέτηση των επισκεπτών και  την οικονομική στήριξη και αυτονομία λειτουργίας του πολυχώρου.

Η όλη διαδικασία του έργου θα επιμεριστεί σε πέντε (5) φάσεις. Η Α΄ φάση περιλαμβάνει το σχεδιασμό του κτιρίου, την κοπή και προετοιμασία της ξυλείας, καθώς και την έκδοση της άδειας δόμησης. Η Β` φάση περιλαμβάνει την προετοιμασία του εδάφους και της έδρασης του κτιρίου. Στην Γ` φάση θα ολοκληρωθεί η επεξεργασία του ξύλου και η κύρια δόμηση του κτιρίου με την συναρμολόγηση των εξωτερικών δομικών στοιχείων. Η Δ` φάση θα αφορά στην τοποθέτηση των εσωτερικών δομικών στοιχείων και τη διαρρύθμιση του χώρου και στην Ε΄ φάση θα ολοκληρωθεί η αισθητική και η λειτουργικότητα του κτιρίου με την απαιτούμενη υποδομή για τις πολιτιστικές δράσεις εντός και εκτός του κτιρίου. Η ανέγερση του κτηρίου θα είναι χαμηλού κόστους, καθότι στηρίζεται σε προσφορές υλικών και σε εθελοντισμό και υπολογίζεται σε περίπου 60.000 ευρώ για τη βασική δόμηση, μέχρι δηλαδή και την Γ`φάση ανέγερσης.

Αίτημα υποστήριξης

 

Αγαπητοί μας φίλοι,

Βρισκόμαστε στο στάδιο της έκδοσης άδειας δόμησης. Ο σχετικός φάκελος βρίσκεται στα γραφεία της πολεοδομίας (αρ. αίτησης 132.876 – 25/11/2020) και υπάρχουν καθυστερήσεις χωρίς υπαιτιότητά μας. Η δημιουργία του πολυχώρου στηρίζεται κυρίως στη συνεισφορά και τον εθελοντισμό των φιλότεχνων φίλων μας.

Απευθύνουμε πρόσκληση ενδιαφέροντος να στηρίξετε οικονομικά ή με προσφορά υλικώ και υπηρεσιών την προσπάθεια αυτή και να μπείτε κι εσείς στην ομάδα των φίλων ευεργετών του Αθαμανικού Κέντρου Τέχνης. Εμείς από την πλευρά μας επιθυμούμε και έχουμε τη δυνατότητα, η κάθε υποστήριξή σας να έχει και ανταποδοτικό χαρακτήρα, με πίνακες που διαθέτουμε για το σκοπό  αυτό. Το έργο που έχουμε σχεδιάσει θα ανήκει σε όλους μας και θα μείνει παρακαταθήκη ως πολιτισμική αξία για τις επόμενες γενιές.

Το έργο, με τη βοήθεια των φίλων, ήδη το ξεκινήσαμε, έχει αρχίσει και προχωρεί … βοηθήστε κι εσείς με τη συνεισφορά σας να ξεπεράσουμε τις δυσκολίες, να το ολοκληρώσουμε και να κάνουμε ένα ωραίο δώρο στα παιδιά μας!

  • ΓΙΝΕΤΕ ΕΥΕΡΓΕΤΙΚΟ ΜΕΛΟΣ του Αθαμανικού κέντρου τέχνης με μία εφ` άπαξ συνεισφορά ή με μια πάγια εντολή μικρής μηνιαίας κατάθεσης.
  • Για συνεισφορά: Τράπεζα Πειραιώς IBAN GR26 0171 296000 6296 136386 229
  • Για διευκρινήσεις: Τηλ. 2681096002 – 6984177294, E-mail: athamaniko @ gmail.com